Er worden jaarlijks honderden spellen behandeld in de uitzendingen van Speloptafel. Sommige spellen vinden we erg leuk, anderen weer een stuk minder. Maar wat zijn nou de favorieten van de reviewers zelf? Vandaag deelt Patrick zijn top 10-lijst.
Dat hij graag spellen speelt is evident, maar dat hij er ook grote afstanden voor aflegt is minder algemeen. Van Joure tot Den Haag en van Oosterhout tot Amersfoort, maar zijn vaste club is in Heemstede op de woensdag. Hier speelt hij vooral de nieuwe spellen.
“Om tot een basislijst te komen, heb ik gebruik gemaakt van het Pub-meeple ranking systeem”, legt hij uit. “Voor de fine-tuning heb ik mijn ranking en meest gespeelde spellen op BoardGameGeek en BoardGameStats geraadpleegd.”
Grand Austria Hotel (Lookout Games) – Ontwerper: Virginio Gigli en Simone Luciani –Illustraties: Klemens Franz – Spelers: 2-4 – Speeltijd: 60-120 minuten – Leeftijd: 12+ –Nederlands: Nee
Patrick: “Grand Austria Hotel is een spel waarin je een eigen hotel runt, waarbij je gasten probeert aan te trekken, hen van eten en drinken wilt voorzien en de kamers op tijd gereed wilt maken voor verblijf.
Het spel spreekt me aan omdat het zowel thematisch als mechanisch sterk in elkaar zit. Vooral het actiepuntensysteem vind ik erg interessant: Je draft dobbelstenen van een actielocatie, waarbij de kracht van de actie wordt bepaald door het aantal dobbelstenen dat daar ligt. Liggen er bijvoorbeeld vier dobbelstenen, dan mag je vier goederenconversies uitvoeren of krijg je vier korting op een actie.
Een nadeel vind ik de snakedraft, waarbij elke speler in volgorde één actie mag uitvoeren en vervolgens in omgekeerde volgorde de beurt terugkomt. Hierdoor ontstaat er veel downtime, vooral met meerdere spelers. Daarom speel ik het liefst met twee spelers.”
Space Base (Alderac Entertainment Group (AEG) – Ontwerper: John D. Clair – Illustraties: Milan Vavron en Uildrim – Spelers: 1-4 – Speeltijd: 80-150 minuten – Leeftijd: 12+ –Nederlands: Ja
Patrick: “Space Base is een heerlijke engine builder dat veel weg heeft van Machi Koro. Je rolt twee dobbelstenen en gebruikt de waarden afzonderlijk of gecombineerd om actiekaarten in je tableau te activeren. Het doel is om je tableau van 12 kaarten zodanig op te bouwen dat je snel veel geld genereert en dit efficiënt omzet in punten. Het is een race tot 40 punten.
Kaarten in je tableau worden geüpgraded zodra er een nieuwe kaart daarvoor in de plaats wordt gekocht. De oude kaart schuift dan naar boven en vormt het passieve deel van je tableau, dat geactiveerd tijdens de beurt van je tegenstanders. Je kunt er dus voor kiezen om breed te investeren en altijd een actie te krijgen, of juist te specialiseren in bepaalde waarden.
Een nadeel vind ik dat het spel nét iets te ingewikkeld is voor de casual gamer, vooral door bepaalde kaarten die wel of niet direct geactiveerd mogen worden. Het regelboek is hierin ook niet altijd even duidelijk.”
Underwater Cities (Intrafin Games) – Ontwerper: Vladimír Suchý – Illustraties: Chris Walton – Spelers: 2-5 – Speeltijd: 60 minuten – Leeftijd: 14+ –Nederlands: Nee
Patrick: “Underwater Cities is een worker placement-spel met kaarten, waarbij spelers handkaarten uitspelen om acties te mogen uitvoeren. Als de kleur van de gekozen actie overeenkomt met de kleur van de kaart, mag je de actie op de kaart ook uitvoeren.
Hoewel mijn laatste potje dateert van maart 2024, blijf ik hongerig naar meer. Ik kan me helaas niet alles meer precies herinneren, maar wat vooral is bijgebleven, zijn de sterke mechanismen die moeiteloos in elkaar overlopen: handmanagement, worker placement met kaarten en de onderlinge interactie. Het spel voelt gewoon compleet en goed doordacht. Het enige nadeel vind ik het artwork en de presentatie. Ik ben sowieso geen fan van de stijl van Delicious Games, en deze titel vormt daarop geen uitzondering. Daarnaast kan het spel behoorlijk lang duren, wat niet altijd ideaal is.”
Ark Nova (White Goblin Games) – Ontwerper: Mathias Wigge – Illustraties: Steffen Bieker, Loïc Billiau, Dennis Lohausen, Christof Tisch – Spelers: 1-4 – Speeltijd: 90-150 minuten – Leeftijd: 14+ –Nederlands
Patrick: “Ark Nova behoeft eigenlijk geen verdere introductie of speluitleg. Het is een spel dat bij veel spelers geliefd is, en ook bij mij een bijzondere plek heeft—zij het met een haat-liefdeverhouding.
Het spel kan mij namelijk ook enorm frustreren. Ik blijf het lastig vinden om een achterstand om te buigen naar een winst, omdat er naar míjn idee weinig kansen zijn om een andere strategie na te leven.
Toch is het, ondanks die frustraties, mijn meest gespeelde spel ooit—vooral dankzij de online potjes op Board Game Arena, waar ik inmiddels 458 keer een potje heb gespeeld 🠖. Dat verdient absoluut een plek in mijn top 10.”
Innovation Ultimate (Asmadi Games) – Ontwerper: Carl Chudyk – Illustraties: Alanna Cervenak, Sarah Farooqi, Robert Simmons – Spelers: 2-5 – Speeltijd: 30-60 minuten – Leeftijd: 14+ –Nederlands: Nee
Patrick: “Innovation is voor mij misschien wel de grootste verrassing van dit jaar. Het is een heerlijk kaartspel waarin spelers een tableau – ofwel een beschaving – opbouwen en proberen kansen te benutten en uit te buiten. Tijdens je beurt kun je een kaart uitspelen in je tableau of een bestaande kaart activeren.
Het doel is om meerderheden te creëren op verschillende symbolen. Het leuke hieraan is dat wanneer je een meerderheid hebt op het betreffende symbool, je de actie van de kaart zonder problemen mag uitvoeren. Heb je echter de minderheid, dan mogen je tegenstanders de actie eerst uitvoeren. Soms is dat gunstig – bijvoorbeeld als de actie ongunstig is voor de tegenspeler – maar meestal wil je dat juist voorkomen.
Alle kaarten zijn in theorie overpowered, of in andere situaties totaal waardeloos. Alles hangt af van de staat van je tableau. Dat maakt het spel dynamisch en strategisch.”
Terraforming Mars (Intrafin Games) – Ontwerper: Jacob Fryxelius – Illustraties: Isaac Fryxelius, Daniel Fryxelius – Spelers: 1-5 – Speeltijd: 120 minuten – Leeftijd: 12+ –Nederlands: Ja
Patrick: “Maar het spel past zowel thematisch als mechanisch volledig in mijn straatje: je speelt op een gezamenlijk speelbord, maar bouwt tegelijkertijd aan je eigen tableau. De combinatie van handmanagement, het uitspelen van kaarten, de timing, het combineren van tags en de oprechte variatie in strategieën maakt het spel enorm boeiend. Alle strategieën zijn competitief en de herspeelbaarheid is indrukwekkend.
Ik herinner me nog dat ik bij spel 20 kaarten tegenkwam die ik nog nooit eerder had gezien, en pas bij spel 30 ontdekte hoe krachtig sommige kaarten kunnen zijn. Daarnaast is het altijd spannend: een eindstand met minder dan vijf punten verschil tussen spelers komt regelmatig voor.”
The Castles of Burgundy (Ravensburger) – Ontwerper: Stefan Feld – Illustraties: Julien Delval, Harald Lieskes – Spelers: 2-4 – Speeltijd: 30-90 minuten – Leeftijd: 12+ –Nederlands: Ja
Patrick: “Dit spel klopt gewoon – in al zijn eenvoud. Spelers rollen een set dobbelstenen en gebruiken de gerolde waardes om acties uit te voeren op het bord, zoals het pakken of plaatsen van tegels.
Ik heb er wel grote spijt van dat ik mijn mooie, nostalgische en vooral praktische editie uit 2011 heb ingewisseld voor de deluxe editie van Awaken Realms. Het spel is hierdoor een aantal plaatsen gezakt op mijn ranglijst. De nieuwe editie is simpelweg te log om mee te nemen naar een spelavond. Daarnaast is het vaak te groot voor de kleinere speeltafels, en ondanks alle zakjes en organisatiehulpjes blijft de set-up behoorlijk tijdrovend.”
Blood on the Clocktower (The Pandemonium Institute) – Ontwerper: Steven Medway – Illustraties: Micaela Dawn, Aidan Roberts, John VanFleet, Grace VanFleet – Spelers: 6-21 – Speeltijd: 30-120 minuten – Leeftijd: 15+ –Nederlands: Nee
Patrick: “Ik zou haast willen zeggen: een spel zoals geen ander – al is dat natuurlijk niet helemaal waar. Toch is Blood on the Clocktower een unieke ervaring die zich moeilijk laat vergelijken met andere spellen.
Dit spel creëert verhalen en belevenissen die maanden later nog een gespreksonderwerp vormen wanneer je elkaar weer tegenkomt. Het is zonder twijfel een van de gaafste spelervaringen die ik heb mogen meemaken in 2025, en een van de weinige spellen die ik een leven lang zal linken aan onze tijd en ervaringen bij Speloptafel.
Wat ik zo waardeer aan dit spel is de sociale interactie: het in gesprek gaan met anderen, het liegen en bedriegen, maar ook het deduceren en het breken van je brein over de puzzelstukjes die je hebt gekregen. Het spel daagt je uit om verbanden te leggen, te vertrouwen – of juist te wantrouwen – en om je rol slim te spelen. Een minder geslaagd onderdeel vind ik de aanwezigheid van red herrings: misleidende aanwijzingen die je op het verkeerde spoor zetten. Soms maken die het oplossen van het spel nagenoeg onmogelijk, zeker als je rol of informatie cruciaal is maar niet goed tot zijn recht komt. Dat kan frustrerend zijn, vooral voor nieuwe spelers – zoals ik.”
Eclipse: Second Dawn for the Galaxy (Lautapelit) – Ontwerper: Touko Tahkokallio – Illustraties: Noah Adelman, Jere Kasanen, Jukka Rajaniemi, Sampo Sikiö – Spelers: 2-6 – Speeltijd: 60-200 minuten – Leeftijd: 14+ –Nederlands: Nee
Patrick: “Eclipse: Second Dawn for the Galaxy is terug van weggeweest. Het spelen ervan heeft een tijd stilgelegen, wat ook weerspiegeld werd in mijn jaarlijkse lijstjes – meestal een positie rond plek 8/9. Maar dit jaar heb ik hem weer op tafel mogen leggen, en het gevoel was direct weer zoals vanouds. Episch, spannend en met veel staande momenten.
Het spel is een strategisch 4X-spel (eXplore, eXpand, eXploit, eXterminate) dat zich afspeelt in het universum. Spelers leiden een beschaving en bouwen hun imperium uit door het verkennen van sterrenstelsels, het ontwikkelen van technologieën, het beheren van grondstoffen en het voeren van epische ruimtegevechten.
Wat ik bijzonder waardeer is het unieke actiemechanisme met actieschijven. Spelers gebruiken deze schijven om acties uit te voeren op het speelbord. De catch is echter dat je niet onbeperkt actieschijven kunt blijven verplaatsen: elke actie die je kiest, onthult de onderliggende kosten, en die moet je aan het einde van de ronde betalen. Dit zorgt voor een constante afweging tussen ambitie en efficiëntie.”
1. Decrypto (Scorpion Masqué) – Ontwerper: Thomas Dagenais-Lespérance – Illustraties: Fabien Fulchiron, NILS, Manuel Sanchez – Spelers: 3-8 – Speeltijd: 15-45 minuten – Leeftijd: 12+ –Nederlands: Nee
“De keuze voor mijn nummer 1 zal veel wenkbrauwen doen fronsen. Maar ik verkies puur plezier boven een strategisch steengoed spel. En tijdens een spelletje Decrypto lig ik geregeld dubbel van het lachen. Ik vind het echt fantastisch.
Het is een partyspel in de lijn van Codenames, waarin twee teams tegen elkaar strijden om de overwinning. Elk team heeft een bordje met vier verschillende woorden, waarbij je als team de woorden aan elkaar moet communiceren zonder dat het andere team de hints begrijpt en kan koppelen aan de woorden. Je moet cryptisch zijn in je hints, maar niet té cryptisch. Maakt je eigen team een fout, dan ontvang je een zwart fiche; bij twee zwarte fiches verliest het team. Maar ook niet te makkelijk, zodat de tegenstanders het raden, want dan krijgen zij een wit fiche. Bij twee witte fiches wint de tegenstander.
Het spelmechanisme is lastig uit te leggen en vereist een sterke spelleider die de spelers goed door de verschillende rondes heen loodst. Maar als het eenmaal loopt, is het een feest van creativiteit, taalgevoel en groepsdynamiek.”
Patrick ontdekte de wereld van moderne bordspellen via Dominion en is sindsdien een vaste bezoeker van grote evenementen zoals Spellenspektakel en Spiel. Hij volgt nieuwe releases op de voet, maar is kritisch over wat daadwerkelijk een plekje in zijn spellenkast verdient. Als trotse reviewer voor Speloptafel deelt hij zijn bevindingen met passie en precisie.
