Het was een artikeltje deze week in de Tubantia. Een speciale dienst moest naar Enschede om daar een huis te ontruimen, waar onder meer een zes meter lange tijgerpython verbleef. Een van de grootste die ze ooit hebben moeten meenemen. De slang was achtergebleven na het overlijden van Christian Freeling.
Maar waar het slechts een ‘opmerkelijk berichtje’ in de krant was, blijkt er een heel verhaal achter de persoon te zitten. Christian Freeling was een spellenontwerper, die tientallen jaren zich stortte op abstracte spellen.
Als je gaat zoeken op de naam van Freeling op Boardgamegeek dan komen er 44 titels voorbij. De meest opvallende titel is Havannah, een tweespelerspel dat in 1980 ook is uitgebracht bij Ravensburger. Het spel kwam zelfs op de aanbevelingslijst te staan van de Spiel des Jahres.
Havannah is een spel waarbij je fiches moet verbinden met elkaar, zoals in Hex of Twist. Het spel bestaat uit hexagon-vakken. Elke speler plaats een steen van zijn kleur en probeert bepaalde vormen te creëren. Het spel kom je tegen rond plek 8.000 bij Boardgamegeek. Niet echt een hoogvlieger dus.
Al sinds halverwege de jaren ’70 stond het leven van Freeling grotendeels in het teken van abstracte spellen. “Ik denk dat het komt door een bepaalde vorm van autisme”, schreef hij in 2018 zelf in een gesprek met Boardgamegeek. “Het is nooit gediagnosticeerd, maar als ik er op terugkijk, dan klopt het wel. Ik ging van de ene obsessie naar de andere, omdat het zorgde voor focus.”
Toen hij in de jaren ’70 in aanraking kwam met abstracte spellen, kocht hij direct alle nummers die nog verkrijgbaar waren van de tijdschriften ‘Games & Puzzles’ en ‘The Gamer’. Ook elk boek dat hij kon krijgen over bordspellen, dat ging mee. “Ja, natuurlijk was het obsessief”, legde hij zelf uit. “Maar dit keer was er sprake van een sociale acceptatie.”
Het leverde een hele reeks aan bordspellen op, waarvan Havannah de meest succesvolle was. “Ik was links en rechts allemaal bordspellen aan het uitvinden, zonder me druk te maken over het balanceren van die spellen. Veel van die spellen waren schaakvarianten, ook al waren er daar al heel veel eerder uitgevonden.”
Maar na 1986 viel het wat stil, totdat Freeling Ed van Zon leert kennen. De student aan de Universiteit van Twente helpt hem bij het opstarten van MindSports, een website waar de spellen van Freeling gratis te spelen zijn. Kort daarop werkt hij een half-afgemaakte versie van dammen uit tot Dameo. En dat noemt hij nog altijd zijn beste dam-versie die hij heeft uitgevonden.
Dameo is een spel voor twee spelers waarbij spelers de stukken recht of diagonaal mogen bewegen. Ook kunnen meerdere stenen tegelijkertijd als een groep bewegen. Het spel komt met koningen (die vergelijkbaar zijn met de koningin in schaken) en mannen. Slaan is verplicht.
Maar dan kent zijn leven een bizarre ontwikkeling. Freeling woont op iets meer dan honderd meter, zegt hij zelf, van SE Fireworks in Enschede. Op 13 mei 2000 vindt daar een explosie plaats, waarbij hijzelf ongedeerd blijft, maar hij raakt wel al zijn bezittingen kwijt.
In de jaren daarna blijven er nog nieuwe titels en versies verschijnen. In totaal staan er 44 spellen van Freeling op Boardgamegeek. Toch zijn er in de laatste jaren nog een paar titels/versies verschenen die geen plekje in de database hebben gekregen. Het aantal spellen en edities dat op zijn naam staat is waarschijnlijk nog eens stuk hoger.
Was hij zelf een beetje goed in de spellen? Niet echt, gaf hij zelf toe. “Ik ben matig, die probeert een middelmatig niveau te halen”, liet hij desgevraagd op BGG weten.
Naast bordspellen had Freeling ook een voorliefde voor slangen. Dat leverde hem de bijnaam ‘Slangenman’ op. Vooral de zes meter lange tijgerpython Carolientje maakte indruk. Die python zorgde ervoor dat hij na zijn overlijden vorige week het landelijke nieuws haalde. En misschien is dat wel heel erg spijtig, dat juist dat meer aandacht opleverde, dan de hele reeks spellen die hij in zijn leven wist te ontwikkelen.
Christian Freeling was 79 jaar.
