Echoes of Time (999 Games) – Ontwerpers: Simone Luciani en Roberto Pellei – Spelers: 2 – 4 – Speeltijd: 30 – 60 minuten – Leeftijd: 12+ – Nederlands: ja
Tijd is een bijzonder betaalmiddel. We komen het dagelijks tekort, proberen het te besparen en investeren het in zaken die later iets moeten opleveren. In bordspellen wordt tijd meestal vertaald naar rondes, beurten of een tikkende klok op de achtergrond. Echoes of Time doet iets verrassends: het maakt tijd zelf onderdeel van de puzzel. Niet alleen bepalen je keuzes wat je kunt doen, maar ook wanneer je daar uiteindelijk de vruchten van plukt.
999 Games heeft een reviewexemplaar beschikbaar gesteld aan Spelotpafel.
Patrick ontdekte de wereld van moderne bordspellen via Dominion en is sindsdien een vaste bezoeker van grote evenementen zoals Spellenspektakel en Spiel. Hij volgt nieuwe releases op de voet, maar is kritisch over wat daadwerkelijk een plekje in zijn spellenkast verdient. Als trotse reviewer voor Speloptafel deelt hij zijn bevindingen met passie en precisie.
Doel
Echoes of Time is een kaartgedreven tableau- en enginebuilder waarin spelers kaarten uitspelen, synergieën opzoeken en proberen om in een beperkt aantal rondes zoveel mogelijk punten te genereren. Zoals zo vaak binnen dit genre draait het om het opbouwen van een steeds efficiëntere motor, waarbij iedere kaart idealiter net iets toevoegt aan wat je al hebt liggen. Uiteindelijk wint uiteraard de speler met de meeste punten.
Werkwijze
De prachtig geïllustreerde kaarten representeren karakters en artefacten die elk op hun eigen manier met elkaar interacteren en fijne combo-reacties kunnen genereren. De typen kaarten zijn herkenbaar voor wie spellen als Terraforming Mars of Wondrous Creatures kent: kaarten met directe acties, kaarten die doorlopende voordelen opleveren en kaarten die vooral aan het einde van het spel punten waard zijn. Echoes of Time bevat bovendien meer dan 100 kaarten, wat de variatie duidelijk ten goede komt en ervoor zorgt dat je niet telkens dezelfde combinaties voorbij ziet komen.
Waar Echoes of Time zich vooral mee onderscheidt, is het programmeermechanisme achter het uitspelen van kaarten. Ik noem dit voor het gemak even het lopende-bandmechanisme, dat onder andere doet denken aan spellen zoals Ancient Knowledge. Kaarten worden namelijk niet direct in je tableau uitgespeeld, maar eerst op een lopende band geplaatst. Naarmate de rondes vorderen, beweegt die band langzaam naar voren, waardoor kaarten opschuiven richting het einde en er uiteindelijk afvallen. Pas op dat moment mag je de kaart toevoegen aan je tableau en activeert hij een potentiële actie of combo.
Hoewel het thema er niet direct vanaf springt, is het idee van uitspelen en betalen met tijd een leuke toevoeging. Je betaalt namelijk niet alleen met handkaarten om een kaart op de lopende band te mogen plaatsen, maar uiteindelijk ook met tijd, omdat je moet wachten tot de kaart van de band afvalt voordat hij echt onderdeel wordt van je tableau. Dat maakt handkaarten extra waardevol: ze zijn niet alleen toekomstige acties, maar ook de valuta waarmee je nieuwe kaarten kunt spelen.
Veel acties draaien vervolgens om het manipuleren van die lopende band: deze sneller laten doorlopen, kaarten verder op de band plaatsen of juist slim inspelen op het moment waarop kaarten beschikbaar komen. Daardoor ben je continu bezig met korte- en langetermijndoelen en zoek je steeds naar het juiste evenwicht. De krachtigste kaarten zijn vaak duurder in tijd, waardoor het langer duurt voordat ze van de lopende band afvallen. De interessante vraag wordt dan hoe je andere kaarten kunt gebruiken om die wachttijd te verkorten, de snelheid van de band te beïnvloeden of een kaart op een gunstiger moment te laten landen.
Daarbovenop geeft het spel nog een extra dimensie door niet alleen te focussen op de acties van je kaarten of de opbouw van je tableau, maar ook op de onderliggende band zelf. Telkens wanneer er een kaart van de band afvalt, geldt dit namelijk ook voor de onderliggende tegel die de band voorstelt. Op deze tegels staan symbolen. Elke keer dat er een tegel met een bepaald symbool van de band afvalt, mag je alle kaarten in je tableau met datzelfde symbool activeren. Hierdoor ontstaat een prettige puzzel waarin timing, symbolen en kaartvolgorde voortdurend met elkaar verbonden zijn.
Het spel bevat daarnaast een licht take-that-element. Dit komt vooral neer op kaarten die ervoor zorgen dat andere spelers handkaarten moeten afleggen. Dat kan behoorlijk vervelend zijn, juist omdat die handkaarten ook nodig zijn om nieuwe kaarten te betalen en op de lopende band te krijgen. Tegelijkertijd biedt het spel spelers de mogelijkheid om deze take-that-kaarten uit het spel te verwijderen, waardoor groepen die minder van directe plaageffecten houden daar zelf invloed op kunnen uitoefenen.
Componenten
Ook op productievlak maakt Echoes of Time een sterke indruk. De illustraties zijn prachtig, de algehele productie is uitstekend en vooral de lopende band springt eruit. Deze ontstaat uit dual-layered boards, waar de kaarten — of eigenlijk tegels — mooi tussendoor kunnen schuiven. Dat maakt het mechanisme niet alleen functioneel, maar ook tastbaar en visueel aantrekkelijk. Daarnaast valt op dat de tegels van de lopende band samen één doorlopende illustratie vormen, wat niet alleen visueel indrukwekkend oogt, maar ook bijdraagt aan de sfeer en het gevoel van een voortdurend voortschrijdende tijdlijn.
Interactie
De interactie in dit soort spellen blijft meestal beperkt tot een wedstrijd om gezamenlijke doelen. In Echoes of Time zijn dat de zogenoemde bronnen, die je probeert te veroveren en vast te houden. Het interessante is dat je deze bronnen niet alleen uit de algemene display kunt pakken, maar ook van andere spelers kunt afnemen. Persoonlijk vind ik dit een kleine, maar fijne toevoeging: het zorgt voor net wat meer spanning aan tafel, zonder dat het spel ineens volledig draait om elkaar dwarszitten.
Conclusie
Ik heb het spel inmiddels een aantal keren gespeeld en voel nog steeds de drang om erop terug te komen en meer te ontdekken. Wel hoor ik van andere spelers om mij heen dat de levensduur van het spel mogelijk korter is dan gewenst. Daarmee wordt bedoeld dat het spel na een aantal potjes wat hetzelfde kan gaan aanvoelen. Dat gevoel speelt bij mij vooralsnog niet. Sterker nog: ook na meerdere speelsessies heb ik nog steeds de behoefte om Echoes of Time opnieuw op tafel te leggen.
Wat mij betreft is dit één van de sterkste titels die 999 Games in 2026 heeft uitgebracht.
Patrick ontdekte de wereld van moderne bordspellen via Dominion en is sindsdien een vaste bezoeker van grote evenementen zoals Spellenspektakel en Spiel. Hij volgt nieuwe releases op de voet, maar is kritisch over wat daadwerkelijk een plekje in zijn spellenkast verdient. Als trotse reviewer voor Speloptafel deelt hij zijn bevindingen met passie en precisie.
